Chuyển tới nội dung

BKACAD

Trang chủ / Chứng chỉ & Luyện thi / Gateway API Kubernetes là gì? So sánh Gateway API và Ingress

Gateway API Kubernetes là gì? So sánh Gateway API và Ingress

Trong quá trình triển khai ứng dụng trên Kubernetes, việc quản lý lưu lượng truy cập từ bên ngoài vào các dịch vụ bên trong Cluster là một trong những vấn đề quan trọng. Khi hệ thống chỉ có một vài ứng dụng, việc sử dụng Service hoặc Ingress có thể đáp ứng phần lớn nhu cầu định tuyến cơ bản. Tuy nhiên, khi kiến trúc Microservices phát triển với nhiều ứng dụng, nhiều nhóm phát triển và các yêu cầu định tuyến phức tạp, việc quản lý lưu lượng mạng cũng trở nên khó khăn hơn.

Để giải quyết những hạn chế trong mô hình quản lý lưu lượng truyền thống, cộng đồng Kubernetes đã phát triển Gateway API – một tập hợp API được thiết kế nhằm cung cấp cơ chế định tuyến linh hoạt, có khả năng mở rộng và phân tách rõ trách nhiệm giữa các nhóm quản trị hạ tầng và phát triển ứng dụng.

Vậy Gateway API Kubernetes là gì, hoạt động như thế nào và Gateway API khác Ingress ở những điểm nào? Bài viết dưới đây sẽ phân tích kiến trúc, các thành phần quan trọng, cách cấu hình và những trường hợp nên lựa chọn Gateway API thay vì Ingress.

1. Gateway API Kubernetes là gì?

Gateway API là tập hợp các API dành cho việc quản lý và định tuyến lưu lượng mạng trong Kubernetes, được phát triển nhằm cung cấp mô hình cấu hình linh hoạt và có khả năng mở rộng hơn so với Ingress truyền thống.

Gateway API cho phép định nghĩa cách lưu lượng truy cập được tiếp nhận, xử lý và chuyển tiếp đến các Service hoặc tài nguyên backend trong Kubernetes. Thay vì tập trung phần lớn cấu hình vào một tài nguyên Ingress, Gateway API phân chia trách nhiệm thành nhiều đối tượng riêng biệt như GatewayClass, Gateway và các loại Route.

Cách tiếp cận này giúp các nhóm quản trị hạ tầng có thể kiểm soát tài nguyên mạng dùng chung, trong khi các nhóm phát triển ứng dụng được phép quản lý quy tắc định tuyến thuộc phạm vi ứng dụng của mình.

Một điểm quan trọng cần hiểu là Gateway API không phải một phần mềm proxy hoặc Load Balancer độc lập. Đây là tập hợp các định nghĩa API và tài nguyên Kubernetes. Để thực sự xử lý lưu lượng mạng, Cluster cần có một Gateway API Controller hoặc giải pháp triển khai tương thích, chẳng hạn các hệ thống dựa trên Envoy, NGINX, Cilium hoặc những sản phẩm hỗ trợ Gateway API khác.

Nhờ đó, Gateway API cung cấp một mô hình cấu hình chung, trong khi cách xử lý lưu lượng cụ thể phụ thuộc vào Controller được sử dụng.

Tìm hiểu thêm: Kubernetes Cluster là gì?

2. Vì sao Kubernetes cần Gateway API khi đã có Ingress?

Ingress là một tài nguyên Kubernetes được sử dụng để định nghĩa các quy tắc định tuyến HTTP và HTTPS từ bên ngoài Cluster đến Service bên trong. Trong nhiều năm, Ingress đã trở thành một giải pháp phổ biến để công bố ứng dụng Kubernetes ra Internet.

Tuy nhiên, Ingress được thiết kế với phạm vi API tương đối đơn giản. Những nhu cầu nâng cao như chia lưu lượng theo trọng số, định tuyến dựa trên HTTP Header, quản lý chính sách lưu lượng hoặc phân chia quyền quản trị thường phải dựa vào annotation hay các cơ chế mở rộng riêng của từng Ingress Controller.

Điều này có thể khiến cấu hình trở nên khó quản lý khi doanh nghiệp sử dụng nhiều Controller khác nhau hoặc triển khai hệ thống với nhiều nhóm phát triển.

Gateway API được xây dựng nhằm giải quyết những vấn đề đó thông qua ba định hướng chính: mở rộng khả năng biểu diễn quy tắc định tuyến, chuẩn hóa các tính năng mạng phổ biến và hỗ trợ phân tách vai trò giữa các nhóm sử dụng Kubernetes.

Ví dụ, trong một doanh nghiệp có nhiều nhóm phát triển ứng dụng, nhóm hạ tầng có thể tạo Gateway để quản lý cổng truy cập và cấu hình TLS. Trong khi đó, mỗi nhóm phát triển có thể tạo HTTPRoute riêng để điều hướng lưu lượng đến ứng dụng của mình mà không cần trực tiếp quản lý toàn bộ hạ tầng mạng.

Cơ chế này đặc biệt hữu ích trong môi trường Kubernetes có nhiều Namespace, nhiều ứng dụng hoặc nhiều nhóm cùng sử dụng tài nguyên mạng.

3. Kiến trúc Gateway API Kubernetes gồm những thành phần nào?

Gateway API sử dụng mô hình tài nguyên có sự phân tách rõ ràng giữa lớp hạ tầng và lớp định tuyến ứng dụng. Ba thành phần quan trọng nhất gồm GatewayClass, Gateway và HTTPRoute.

3.1. GatewayClass – Xác định loại Gateway và Controller

GatewayClass là tài nguyên cấp Cluster, dùng để xác định loại Gateway và Controller chịu trách nhiệm triển khai. Có thể hiểu GatewayClass tương tự một lớp cấu hình hạ tầng, cho phép Kubernetes biết Gateway sẽ được quản lý bởi giải pháp nào.

Trong một Cluster có nhiều Gateway Controller, GatewayClass giúp xác định Gateway cụ thể thuộc về Controller nào. Điều này tạo điều kiện để doanh nghiệp sử dụng nhiều phương án triển khai mạng tùy theo yêu cầu vận hành.

3.2. Gateway – Quản lý điểm tiếp nhận lưu lượng

Gateway là tài nguyên mô tả cách lưu lượng mạng được tiếp nhận vào hệ thống, bao gồm Listener, giao thức, cổng và các thiết lập liên quan đến TLS.

Ví dụ, một Gateway có thể được cấu hình để tiếp nhận kết nối HTTPS trên cổng 443, đồng thời cho phép các HTTPRoute thuộc những Namespace được chỉ định gắn vào Gateway.

Thông thường, Gateway do nhóm quản trị hạ tầng quản lý nhằm bảo đảm cấu hình mạng và chính sách truy cập được kiểm soát tập trung.

3.3. HTTPRoute – Định nghĩa quy tắc định tuyến HTTP

HTTPRoute là tài nguyên dùng để định nghĩa cách các yêu cầu HTTP được định tuyến đến backend phù hợp.

Thông qua HTTPRoute, người quản trị có thể thiết lập quy tắc dựa trên hostname, đường dẫn URL, HTTP Header hoặc những điều kiện được hỗ trợ khác. HTTPRoute cũng cho phép định nghĩa các backend với trọng số khác nhau, phục vụ những chiến lược triển khai ứng dụng như Canary Deployment.

Ví dụ, một HTTPRoute có thể điều hướng yêu cầu đến /api về Service backend, trong khi những yêu cầu đến /web được chuyển tới Service frontend.

Ngoài HTTPRoute, Gateway API còn có các loại Route khác phục vụ những nhu cầu giao thức khác nhau. Tuy nhiên, mức độ hỗ trợ của từng loại Route và tính năng phụ thuộc vào phiên bản API cũng như Controller được triển khai.

Tìm hiểu thêm về Kubernetes RBAC

4. Gateway API khác Ingress như thế nào?

Sự khác biệt giữa Gateway API và Ingress không chỉ nằm ở khả năng định tuyến mà còn ở cách tổ chức tài nguyên, phân quyền quản trị và mở rộng tính năng.

Tiêu chíKubernetes IngressKubernetes Gateway API
Mục tiêuQuản lý lưu lượng HTTP/HTTPS vào ClusterQuản lý định tuyến linh hoạt cho nhiều giao thức
Tài nguyên chínhIngress, IngressClassGatewayClass, Gateway, HTTPRoute và các loại Route khác
Phân tách trách nhiệmÍt phân tách trong mô hình APIPhân tách hạ tầng, Gateway và định tuyến ứng dụng
Định tuyến theo HeaderThường cần tính năng riêng của ControllerCó trong mô hình HTTPRoute chuẩn
Chia lưu lượng theo trọng sốThường cần annotation hoặc cấu hình mở rộngHỗ trợ bằng backendRefs.weight
Nhiều NamespacePhụ thuộc cách triển khai và quản lýCó cơ chế gắn Route từ nhiều Namespace với quyền kiểm soát
Khả năng mở rộngThường dùng annotation hoặc CRD riêngThiết kế có khả năng mở rộng ngay từ đầu
Tình trạng phát triển APIỔn định nhưng đã đóng băng tính năngĐược tiếp tục phát triển

Theo tài liệu Kubernetes chính thức, Ingress API đã được đóng băng phát triển tính năng, nhưng vẫn được duy trì và không có kế hoạch loại bỏ khỏi Kubernetes. Gateway API được khuyến nghị cho các nhu cầu định tuyến mới. Điều này không có nghĩa mọi hệ thống đang sử dụng Ingress đều phải chuyển đổi ngay lập tức.

5. Những ưu điểm nổi bật của Gateway API so với Ingress

Định tuyến lưu lượng linh hoạt hơn

Với Ingress truyền thống, những quy tắc phổ biến thường dựa trên hostname và URL path. Gateway API mở rộng khả năng biểu diễn các điều kiện HTTP như Header và cho phép phân phối lưu lượng đến nhiều backend theo trọng số.

Ví dụ, trong quá trình triển khai phiên bản ứng dụng mới, doanh nghiệp có thể chuyển 90% lưu lượng đến phiên bản ổn định và 10% đến phiên bản thử nghiệm. Đây là một tình huống thường gặp trong chiến lược Canary Deployment.

>>Kubernetes Troubleshooting là gì?

Phân chia trách nhiệm quản trị rõ ràng

Trong một hệ thống Kubernetes có nhiều nhóm phát triển, không phải thành viên nào cũng nên có quyền thay đổi cấu hình mạng dùng chung.

Gateway API cho phép nhóm hạ tầng quản lý Gateway và Listener, trong khi nhóm phát triển ứng dụng quản lý HTTPRoute thuộc phạm vi được cấp quyền. Điều này giúp giảm xung đột cấu hình và hỗ trợ quản lý hạ tầng dùng chung hiệu quả hơn.

Hỗ trợ nhiều giao thức

Bên cạnh HTTPRoute, hệ sinh thái Gateway API còn có GRPCRoute và những loại Route dành cho các giao thức khác. Tuy nhiên, không phải Controller nào cũng hỗ trợ toàn bộ loại Route hoặc tính năng nâng cao. Khi triển khai, cần kiểm tra mức độ tương thích và khả năng đáp ứng tiêu chuẩn của Controller.

6. Ví dụ cấu hình Gateway API Kubernetes với HTTPRoute

Để hiểu rõ cách Gateway API hoạt động, hãy xét tình huống triển khai một ứng dụng web với tên miền app.example.com. Mục tiêu là tiếp nhận yêu cầu HTTP trên cổng 80 và chuyển tiếp đến Service web-service.

Trước tiên, Cluster cần được cài đặt Gateway API CRDs và một Gateway Controller tương thích. Ví dụ dưới đây giả định đã có GatewayClass tên example-class và Service web-service trong Namespace default.

Bước 1: Tạo Gateway

apiVersion: gateway.networking.k8s.io/v1
kind: Gateway
metadata:
  name: web-gateway
  namespace: default
spec:
  gatewayClassName: example-class
  listeners:
    - name: http
      protocol: HTTP
      port: 80
      hostname: app.example.com

Cấu hình này khai báo một Gateway tiếp nhận lưu lượng HTTP trên cổng 80 cho tên miền app.example.com.

Bước 2: Tạo HTTPRoute

apiVersion: gateway.networking.k8s.io/v1
kind: HTTPRoute
metadata:
  name: web-route
  namespace: default
spec:
  parentRefs:
    - name: web-gateway
  hostnames:
    - app.example.com
  rules:
    - matches:
        - path:
            type: PathPrefix
            value: /
      backendRefs:
        - name: web-service
          port: 80

HTTPRoute được gắn vào web-gateway thông qua parentRefs. Khi có yêu cầu phù hợp với hostname và đường dẫn được khai báo, Controller sẽ cấu hình hạ tầng định tuyến để chuyển tiếp lưu lượng đến web-service.

Bước 3: Kiểm tra tài nguyên

kubectl get gateway -n default
kubectl get httproute -n default

kubectl describe gateway web-gateway -n default
kubectl describe httproute web-route -n default

Khi kiểm tra, cần chú ý các điều kiện trạng thái như Accepted, Programmed và ResolvedRefs tùy theo loại tài nguyên. Việc tài nguyên được tạo thành công không đồng nghĩa lưu lượng đã được định tuyến thành công; Controller còn phải chấp nhận và áp dụng cấu hình.

Ví dụ này chỉ minh họa cách tổ chức tài nguyên. Cách cấp địa chỉ IP, cấu hình DNS và công bố Gateway ra bên ngoài sẽ phụ thuộc vào Controller cũng như môi trường Kubernetes đang sử dụng.

7. Khi nào nên dùng Gateway API, khi nào nên tiếp tục sử dụng Ingress?

Gateway API phù hợp với những hệ thống Kubernetes cần định tuyến phức tạp, nhiều nhóm cùng quản lý ứng dụng hoặc có nhu cầu chuẩn hóa cấu hình mạng giữa các môi trường. Đặc biệt, những doanh nghiệp xây dựng nền tảng Kubernetes dùng chung cho nhiều nhóm phát triển có thể hưởng lợi từ khả năng phân tách quyền quản trị của Gateway API.

Ngược lại, Ingress vẫn có thể đáp ứng tốt nhu cầu của những hệ thống nhỏ hoặc những môi trường đã có Ingress Controller hoạt động ổn định. Nếu doanh nghiệp chỉ cần định tuyến HTTP/HTTPS cơ bản và chưa có yêu cầu mở rộng, việc chuyển sang Gateway API cần được cân nhắc dựa trên chi phí triển khai, mức độ hỗ trợ của Controller và rủi ro vận hành.

Với các hệ thống đang sử dụng Ingress, quá trình chuyển đổi cần kiểm tra kỹ các annotation, cấu hình TLS, chính sách xác thực và những tính năng riêng của Controller. Không phải mọi cấu hình Ingress đều có thể chuyển đổi trực tiếp sang Gateway API mà không cần điều chỉnh.

>> Lộ trình học CKA

8. Gateway API có quan trọng với người học CKA không?

Đối với người học Certified Kubernetes Administrator (CKA), việc hiểu Gateway API giúp mở rộng kiến thức về Services & Networking và cách Kubernetes quản lý lưu lượng ứng dụng.

Tuy nhiên, khi ôn thi CKA, cần phân biệt giữa kiến thức Kubernetes nói chung và những nội dung thuộc phạm vi chương trình thi chính thức. Người học nên đối chiếu phiên bản CKA Curriculum đang áp dụng để xác định mức độ ưu tiên của từng chủ đề.

Ngoài kiến thức về Gateway API, người học CKA cần thành thạo các nội dung nền tảng như Kubernetes Service, CoreDNS, NetworkPolicy, kết nối Pod và phương pháp kiểm tra sự cố mạng trong Cluster.

Tại BKACAD, chương trình đào tạo Certified Kubernetes Administrator (CKA) tập trung vào các nhóm kiến thức quản trị Kubernetes, bao gồm Cluster Architecture, Workloads & Scheduling, Services & Networking, Storage và Troubleshooting. Người học được tiếp cận kiến thức kết hợp thực hành nhằm phát triển kỹ năng triển khai, cấu hình và xử lý các tình huống trong môi trường Kubernetes.

Tìm hiểu khóa học Certified Kubernetes Administrator (CKA) tại BKACAD

9. Kết luận

Gateway API là bước phát triển quan trọng trong cách Kubernetes định nghĩa và quản lý lưu lượng mạng. So với Ingress, Gateway API cung cấp mô hình tài nguyên rõ ràng hơn, hỗ trợ nhiều hình thức định tuyến và tạo điều kiện phân chia trách nhiệm giữa nhóm quản trị hạ tầng với nhóm phát triển ứng dụng.

Tuy nhiên, Gateway API không phải giải pháp thay thế bắt buộc cho mọi hệ thống Ingress hiện tại. Việc lựa chọn công nghệ cần dựa trên yêu cầu thực tế, khả năng hỗ trợ của Controller và mức độ phức tạp của hạ tầng.

Đối với Kubernetes Administrator và DevOps Engineer, hiểu cả Ingress lẫn Gateway API là lợi thế quan trọng để thiết kế, triển khai và vận hành hệ thống Cloud Native linh hoạt hơn.

Chia sẻ bài viết

Bài viết liên quan

Chuẩn hóa lỗi validation trong REST API Spring Boot để frontend hiển thị đúng trường

Trong quá trình phát triển ứng dụng web, việc kiểm tra dữ liệu đầu vào (Validation) là một bước quan trọng nhằm đảm bảo tính chính xác và nhất quán...

Học Photoshop từ cơ bản đến nâng cao: Lộ trình cho người mới

Học Photoshop từ cơ bản đến nâng cao nên bắt đầu với giao diện, Layer, công cụ tạo vùng chọn và Layer Mask, sau đó chuyển sang chỉnh màu, retouch...

Thiết kế ấn phẩm truyền thông là gì? Kỹ năng cần có

Thiết kế ấn phẩm truyền thông là quá trình sử dụng hình ảnh, màu sắc, typography và bố cục để tạo ra các sản phẩm phục vụ hoạt động quảng bá, giới...

Học Canva có đủ để làm thiết kế đồ họa chuyên nghiệp?

Học Canva có thể đủ để thực hiện nhiều công việc thiết kế đồ họa chuyên nghiệp ở mức cơ bản đến trung cấp, đặc biệt trong Social Media, Content...

Tư duy thiết kế là gì? 7 nguyên tắc thiết kế chuyên nghiệp

Tư duy thiết kế là khả năng phân tích vấn đề, tổ chức thông tin và lựa chọn các yếu tố thị giác để tạo ra sản phẩm vừa có tính thẩm mỹ, vừa truyền tải...

Người trái ngành có thể trở thành Graphic Designer không?

Người không học đúng chuyên ngành hoàn toàn có thể trở thành Graphic Designer nếu xây dựng được nền tảng tư duy thiết kế, sử dụng thành thạo các công...